Home | KTL nâng cao | Các thành phần chuỗi thời gian

Các thành phần chuỗi thời gian

Thông thường, một chuỗi thời gian bao gồm 3 thành phần chính sau: (i) tính xu hướng - trend; (ii) tính thời vụ - seasonal; và (iii) tính chu kì - cyclic. Bài viết sẽ đi sâu trình bày về 3 thành phần chuỗi thời gian này.
1. Giới thiệu về 3 thành phần chuỗi thời gian
Tính xu hướng tồn tại khi có một sự gia tăng trong dài hạn của dữ liệu. Nó có thể là tuyến tính hoặc phi tuyến. Tính thời vụ xảy ra khi tồn tại một loạt ảnh hưởng bởi yếu tố mùa vụ (ví dụ, các quý của năm, tháng, hoặc ngày trong tuần). Tính thời vụ luôn xảy ra trong một khoảng thời gian cố định và mang tính chất tuần hoàn. Tương tự tính thời vụ, tính chu kì tồn tại khi có sự tăng lên hoặc giảm xuống lặp lại trong một giai đoạn, tuy nhiên, giai đoạn lặp lại này là không cố định.

Nhiều người hay đồng nhất giữa tính chu kỳ với tính thời vụ, tuy nhiên 2 tính chất này là khác nhau. Nếu các biến động này không có thời hạn cố định thì đó gọi là chu kì; Ngược lại, nếu sự biến động này lặp lại tuần hoàn theo khía cạnh mùa vụ thì gọi là tính thời vụ. Nhìn chung, thời đoạn lặp lại của chu kì thường dài hơn tính thời vụ và cường độ thay đổi của tính chu kì cũng mạnh hơn tương đối so với tính thời vụ. Một chu kì thường lặp lại ít nhất sau khoảng thời gian 2 năm[1].

Chúng ta có thể minh họa 3 thành phần chuỗi thời gian thông qua ví dụ sau:

Phần nội dung có thu phí bên dưới đã được ẩn. Vui lòng đăng nhập hoặc đăng ký gói Premium. Trân trọng!